Mikrobiom jelitowy to społeczność mikroorganizmów zasiedlających przewód pokarmowy.
Dieta jest jednym z czynników wpływających na ten złożony ekosystem. Żywność fermentowana jest szczególnie interesująca, ponieważ mikroorganizmy przekształcają ją jeszcze przed spożyciem.
Poszczególne produkty fermentowane mogą jednak oddziaływać z mikrobiomem na różne sposoby.
Niektóre produkty fermentowane zawierają żywe mikroorganizmy
Jogurt naturalny powstaje z wykorzystaniem kultur bakteryjnych i w chwili spożycia może zawierać żywe mikroorganizmy.
Kefir powstaje w innym procesie fermentacji, tradycyjnie z udziałem zróżnicowanej społeczności bakterii i drożdży.
Do innych fermentowanych produktów mlecznych należą jogurt grecki, skyr i maślanka ukwaszona. Ich skład mikrobiologiczny zależy od zastosowanych kultur oraz sposobu obróbki produktu końcowego.
Co ważne, produkt fermentowany zawierający żywe mikroorganizmy nie jest automatycznie probiotykiem.
Probiotyki to konkretne żywe mikroorganizmy, które spożywane w odpowiedniej ilości przynoszą potwierdzoną korzyść zdrowotną.
Jak żywność fermentowana może oddziaływać z mikrobiomem jelitowym?
Żywe mikroorganizmy z niektórych produktów fermentowanych mogą przechodzić przez przewód pokarmowy i oddziaływać z mikroorganizmami już w nim obecnymi.
Nie muszą jednak trwale zasiedlać jelit.
Fermentacja zmienia również samą żywność.
Podczas przekształcania produktu mikroorganizmy wytwarzają kwasy organiczne i inne związki biologicznie czynne. Część z nich pozostaje w gotowym produkcie i może oddziaływać ze środowiskiem jelitowym.
Produkty fermentowane różnią się więc zarówno zawartymi w nich mikroorganizmami, jak i związkami powstałymi podczas fermentacji.
Co pokazują badania z udziałem ludzi?
Badania interwencyjne sugerują, że dieta bogata w różnorodne produkty fermentowane może wpływać na mikrobiom jelitowy i aktywność układu odpornościowego.
W jednym badaniu klinicznym zwiększenie spożycia żywności fermentowanej wiązało się ze wzrostem różnorodności mikrobiomu i zmianami markerów aktywności immunologicznej.
Nie dowodzi to jednak, że jogurt, kefir, skyr lub inny pojedynczy produkt fermentowany wywołuje taki sam efekt.
Odpowiedź może zależeć od produktu, uczestniczących mikroorganizmów, spożywanej ilości i wyjściowego mikrobiomu danej osoby.
Żywność fermentowana jest też tylko jednym z elementów diety wspierającej mikrobiom.
Warzywa, owoce, rośliny strączkowe, pełne ziarna, orzechy i nasiona dostarczają różnych rodzajów błonnika wykorzystywanych przez mikroorganizmy już zasiedlające jelita.
