Miażdżyca tętnic wieńcowych może przez wiele lat rozwijać się stopniowo i nie powodować objawów.
Dlatego jej wykrycie przed zawałem serca lub innym zdarzeniem sercowo-naczyniowym może mieć duże znaczenie dla profilaktyki.
Podczas badania TK tętnic wieńcowych, czyli naczyń zaopatrujących serce, można wykryć i zmierzyć wapń znajdujący się w blaszkach miażdżycowych. Wynik nazywa się wskaźnikiem uwapnienia tętnic wieńcowych lub wskaźnikiem CAC.
Wykrycie wapnia stanowi dowód, że miażdżyca jest już obecna w tętnicach serca, nawet jeśli dana osoba czuje się zupełnie zdrowa.
Dlaczego warto o tym wiedzieć?
Stwierdzenie miażdżycy wieńcowej dostarcza dodatkowych informacji o ryzyku sercowo-naczyniowym. Może pomóc lekarzom ustalić, jak dokładnie oceniać i kontrolować cholesterol, ciśnienie tętnicze, palenie i cukrzycę.
W dużym badaniu opublikowanym w 2025 roku obserwowano ponad 66 000 osób dorosłych bez objawów sercowo-naczyniowych przez medianę 12,5 roku. Wyższe wyniki uwapnienia wiązały się ze stopniowo większą długoterminową śmiertelnością związaną z niewydolnością serca.
Badanie nie pokazuje, że sam wapń w tętnicach powoduje niewydolność serca, ani nie dowodzi, że każdy powinien wykonać takie badanie.
Pokazuje natomiast, że ilość wapnia w tętnicach wieńcowych może dostarczać ważnych informacji o długoterminowym ryzyku sercowo-naczyniowym.
U odpowiednio dobranych pacjentów wykrycie miażdżycy przed pojawieniem się objawów może stworzyć możliwość wcześniejszej i bardziej indywidualnej profilaktyki.
To jeden z głównych celów długowieczności sercowo-naczyniowej: nie tylko reagowanie na chorobę po wystąpieniu objawów, lecz także wcześniejsze rozpoznawanie ryzyka i zmian, gdy nadal można podjąć działanie.
