Dlaczego stulatkowie są tak odporni na choroby?

Badanie wykazało, że stulatkowie stanowią odrębną grupę o wyjątkowej odporności biologicznej na choroby związane z wiekiem. W porównaniu z osobami z tych samych kohort urodzeniowych, które nie dożyły 100 lat, stulatkowie konsekwentnie wykazywali niższe współczynniki zapadalności swoiste dla wieku w odniesieniu do niemal wszystkich głównych chorób przewlekłych.

Co istotne, wyniki wskazują, że stulatkowie nie tylko później zapadają na choroby, lecz także całkowicie unikają wielu głównych chorób związanych z wiekiem. Mimo znacznie dłuższego życia mieli niższe ryzyko w ciągu życia niemal każdej choroby uwzględnionej w analizie – jedynym istotnym wyjątkiem było złamanie szyjki kości udowej.

Wzorzec ten obserwowano konsekwentnie w przypadku kilku głównych schorzeń, w tym udaru mózgu, zawału serca i wielu rodzajów nowotworów, i był podobny u kobiet i mężczyzn.

Wyniki te podważają utrwalone przekonanie, że dłuższe życie nieuchronnie oznacza więcej lat przeżytych z chorobą przewlekłą. Sugerują natomiast, że wyjątkowa długowieczność wiąże się z większą odpornością biologiczną, która pozwala wielu stulatkom odsunąć w czasie – a w niektórych przypadkach całkowicie uniknąć – rozwoju głównych chorób związanych z wiekiem.

Badanie dostarcza zachęcających dowodów, że zdrowa długowieczność nie polega jedynie na dłuższym przeżywaniu chorób przewlekłych. Wyjątkowa długowieczność wydaje się raczej wiązać z większą odpornością na rozwój wielu chorób związanych z wiekiem.

Zrozumienie mechanizmów biologicznych chroniących stulatków może pomóc w opracowaniu nowych strategii opóźniania początku chorób, zachowania samodzielności funkcjonalnej i wydłużania życia w zdrowiu (healthspan) – czyli lat przeżytych w dobrym zdrowiu.

Dla klinicystów wyniki te potwierdzają ważną zasadę medycyny długowieczności: głównym celem powinno być opóźnienie – a najlepiej zapobieżenie – rozwojowi chorób przewlekłych, a nie jedynie poprawa przeżycia po ich wystąpieniu.

Wyjątkowa odporność zdrowotna obserwowana u stulatków sugeruje, że choroby sercowo-naczyniowe, udar mózgu, cukrzyca i wiele nowotworów nie są nieuniknionymi konsekwencjami starzenia. Ich wystąpienie można raczej znacznie odsunąć w czasie dzięki połączeniu korzystnych uwarunkowań genetycznych, zdrowych zachowań przez całe życie i skutecznej kontroli kardiometabolicznych czynników ryzyka.

Obserwacje te wzmacniają uzasadnienie dla wczesnej oceny profilaktycznej, kompleksowej oceny ryzyka sercowo-naczyniowego i metabolicznego oraz spersonalizowanych interwencji dotyczących stylu życia, mających na celu zachowanie zdrowia na długo przed rozwojem klinicznie jawnej choroby. Zamiast wydłużać lata życia z chorobą, medycyna długowieczności dąży do maksymalizacji liczby lat przeżytych w dobrym zdrowiu, samodzielności i pełnej sprawności funkcjonalnej.